Örümcek Akarı (Tetranychus urticae): Tanıma ve Çözüm

Örümcek akarı, ev bitkilerinde en sinsi zararlılardan biridir; çünkü fark edildiğinde genelde çoktan yayılmış olur. Yarım milimetreden küçüktür ve çıplak gözle neredeyse görünmez. Teşhis, akarın kendisiyle değil bıraktığı izlerle konur.

Bir böcek değil, örümceklere yakın bir akardır. Bu yüzden davranışı da böceklerden farklıdır: Ağ örer.

Nasıl tanınır

En güvenilir işaret ağdır. Yaprak altlarında, yaprak sapının gövdeye bağlandığı yerlerde ve sürgün uçlarında çok ince, düzensiz ağlar görülür. Örümcek ağından farkı, düzenli bir desen taşımamasıdır. Yoğun bir enfestasyonda bitkinin uçları tamamen ağla kaplanabilir.

İkinci işaret noktalanmadır. Akarlar yaprak hücrelerini tek tek boşaltır. Yaprağın üstünde önce çok küçük açık sarı noktalar belirir, zamanla bu noktalar birleşir ve yaprak gümüşi, tozlu ya da soluk bir görünüm alır. Yaprak sonunda kurur ve dökülür.

Beyaz kağıt testi. Yaprağın altına beyaz bir kağıt tutun, yaprağa hafifçe vurun. Kağıda dökülen minik noktalar hareket ediyorsa akar var demektir.

Renk: Genelde sarımsı yeşil ya da kırmızımsı, iki koyu lekelidir. Ancak boyutları nedeniyle renk ayırt etmek çoğu zaman mümkün olmaz.

Sürgün uçlarında gözle rahatça seçilen, sıkışık duran yumuşak gövdeli böcekler akar değildir; onlar için yaprak biti sayfasına bakın.

Noktalanmayı trips de yapar ve ikisi sık karıştırılır. Ayıran işaret ağdır: örümcek akarında ince ve düzensiz bir ağ bulunur, tripste bulunmaz. Buna karşılık trips, gümüşi alanların üzerinde küçük siyah dışkı noktaları bırakır. Ağ yoksa ve lekelerin üzerinde siyah noktalar varsa trips sayfasına bakın.

Neden çıkar

Örümcek akarı sıcak ve kuru havayı sever. Ev bitkilerinde en sık görüldüğü dönem kış aylarıdır, çünkü kalorifer iç mekan nemini belirgin biçimde düşürür.

Kalorifer üstünde ya da yakınında duran bitkiler, hava akımının kuruttuğu konumlar ve uzun süre yaprakları hiç ıslanmayan bitkiler daha risklidir.

Çözüm

1. Bitkiyi ayırın. Örümcek akarı yaprak temasıyla ve hava akımıyla kolayca yayılır. Yanındaki bitkileri de kontrol edin.

2. Duşta iyice durulayın. En etkili yöntem budur. Ilık suyu özellikle yaprak altlarına tutun. Akarlar ve ağlar suyla dökülür. Toprağın yıkanmaması için saksının üstünü kapatın.

Bu adımı aceleye getirmeyin; her yaprağın altını ayrı ayrı durulayın.

3. Nemi artırın. Bu, çözümün kalıcı olması için şarttır. Kuru hava devam ettiği sürece akar geri gelir.

• Bitkiyi kaloriferin doğrudan üstünden ve sıcak hava akımından uzaklaştırın.
• Saksıyı nemli çakıl dolu bir tabağın üzerine oturtun (saksı suya değmesin).
• Bitkileri gruplayarak birbirine yakın koymak da çevredeki nemi artırır.

4. Yaklaşık haftada bir tekrarlayın. Örümcek akarı sıcak ortamda çok hızlı ürer ve yumurtaları durulamayla tam temizlenmez. En az üç kez, hatta yoğun enfestasyonda beş kez tekrarlayın.

5. Ağır etkilenmiş yaprakları alın. Tamamen gümüşleşmiş ve kurumaya başlamış yapraklar iyileşmez. Kesip atmak hem akar sayısını azaltır hem bitkinin enerjisini sağlıklı yapraklara yönlendirir.

Ne işe yaramaz

• Yalnızca yaprak üstünü silmek. Akarlar yaprağın altındadır; üstteki noktalanma yalnızca sonucudur.
• Nemi artırmadan yalnızca temizlemek. Ortam kuru kaldığı sürece popülasyon geri döner.
• Tek bir uygulama. Yumurtalar nedeniyle tekrar şarttır.
• Yaprakları parlatıcı ürünle silmek. Bu, akarı gizler ve yaprağın nefes almasını engeller.

Hangi bitkilerde daha sık

İnce ve yumuşak yapraklı türler daha risklidir. Kalın, deri gibi yapraklı bitkilerde daha nadirdir. Kuru havada tutulan ve yaprakları hiç ıslanmayan her bitki risk altındadır.

Nem seven bitkilerde (kalatea, maranta, eğrelti gibi) örümcek akarı hem daha sık görülür hem daha hızlı zarar verir, çünkü bu bitkiler zaten kuru havadan zayıf düşmüş olur.

Bu sitede örümcek akarı, bakım sayfalarının on dördünde anlatılıyor. Bitkinin kendi sayfasının bu zararlıyı adıyla öne çıkardığı türler şunlardır: areka palmiyesi (sayfa onu arekanın baş belası diye anıyor), maranta, dağ palmiyesi ve kroton. Kuru hava üzerinden risk taşıyan diğerleri: kalatea, fil kulağı, barış çiçeği ve şeflera.

Önlemek

• Kış aylarında bitkileri kaloriferden uzak tutun.
• Nem seven bitkilerin çevresinde nemi artırın.
• Yaprakları ara sıra durulayın; hem tozu alır hem akar yerleşmesini zorlaştırır.
• Ayda bir birkaç yaprağın altına bakmayı alışkanlık haline getirin. Örümcek akarı erken fark edilirse tek durulamayla çözülür, geç fark edilirse haftalar sürer.
• Yeni bitkileri iki dört hafta ayrı tutun.

Sorun yaygın ya da tekrarlıysa yerel bir bahçıvana ya da bahçe merkezine danışın. Bu sayfada ilaç adı ve dozaj verilmez.

Diğer zararlılar için Zararlılar sayfasına dönebilirsiniz.