Lucky bamboo verzorgen (geluksbamboe): licht, water en problemen

De lucky bamboo (Dracaena sanderiana, in het Nederlands ook geluksbamboe) is een geliefde plant met dunne groene stengels die aan stokjes doen denken, meestal gehouden op water tussen kiezels. Door zijn associatie met geluk en voorspoed is het een van de meest weggegeven planten die er zijn. Ondanks het woord bamboe in zijn naam is het geen bamboe: het is een Dracaena, familie van de vrouwentong. Hij is heel makkelijk te verzorgen en kan zowel op water als in de grond leven; daarmee is het een veilig begin voor wie net met planten start.

Een belangrijke opmerking: deze plant is giftig voor huisdieren. De ASPCA houdt de vermelding aan onder de naam Ribbon Plant en voor Dracaena spp.; die noemt hem giftig voor katten en honden, de werkzame stof is saponine en de verschijnselen in de vermelding zijn braken (soms met bloed), sufheid, geen eetlust en kwijlen. Echte bamboe is niet giftig, maar omdat dit geen bamboe is maar een Dracaena, geldt dat hier niet; houd hem weg bij katten en honden. Bel bij een vermoeden je dierenarts; het algemene kader staat op Giftige kamerplanten.

Licht

Hij houdt van veel indirect licht, maar hij kan ook goed tegen weinig licht. Directe zon verbrandt zijn blad en laat de stengel verbleken en vergelen. Zelfs in een schemerige kantoorhoek redt hij zich, al wordt de stengel bij te weinig licht dun en verbleekt zijn kleur. Zie ook Weinig licht en Bladverbranding. Draai de pot of de vaas af en toe zodat het licht gelijkmatig binnenkomt.

Water geven, op water en in de grond

De lucky bamboo staat meestal op water, en daardoor gaat het gieten hier iets anders:

• Houd je hem op water: de wortels moeten altijd onder water staan, maar de stengel mag niet helemaal onder water komen. De NC State Extension schrijft voor deze soort dat het water één keer per week wordt ververst; wordt het troebel of gaat het ruiken, ververs het dan meteen. Schone kiezels op de bodem houden de stengels op hun plaats.
• Houd je hem in de grond: houd de grond licht vochtig en giet als de bovenlaag droog is; laat hem niet kletsnat staan, want te veel water laat de wortels wegrotten. Laat ook onderin de sierpot niets staan.
• De kwaliteit van het water telt: deze plant is gevoelig voor het fluoride in kraanwater. De NC State Extension schrijft die gevoeligheid toe aan de meeste soorten van het geslacht Dracaena en zegt dat fluoride verkleuring op het blad geeft. Als oplossing noemt die bron gedistilleerd of fluoridevrij water; regenwater bevat ook geen fluoride. Het water laten staan lost dit niet op: uit water dat heeft gestaan verdwijnt het chloor, maar het fluoride blijft in het water zitten als ion. ⚠ Deze pagina noemt voor fluoride geen gefilterd water: de bron noemt alleen gedistilleerd en fluoridevrij water en heeft het helemaal niet over filteren.

Wanneer het nodig is, hoeveel groter de nieuwe pot mag zijn en wat er daarna komt, staat op verpotten.

Temperatuur

BBC Gardeners’ World vraagt om een warme kamer en noemt twee getallen: ongeveer 16 tot 24 °C, en niet kouder dan 10 °C. Diezelfde bron schrijft tochtige plekken te vermijden en plekken waar de temperatuur sterk schommelt, bijvoorbeeld vlak bij een radiator of een airco. Houd hem weg van de koude ruit en uit de luchtstroom van een airco.

Luchtvochtigheid

Hij kan goed tegen de gemiddelde luchtvochtigheid in huis. Bij heel droge lucht, en dan vooral in de winter naast de radiator, kunnen de bladpunten bruin worden. Het blad af en toe afnemen met een vochtige doek haalt het stof eraf en doet hem goed. In de winter helpt het om de pot niet vlak naast de radiator te zetten of de planten bij elkaar te zetten. Welke maatregelen tegen droge lucht werkelijk iets doen en welke niet, staat met eigen bronnen op Droge lucht.

Voeding

De lucky bamboo komt met heel weinig voeding toe. Staat hij op water, dan is één keer per paar maanden een paar druppels sterk verdunde plantenvoeding voor water genoeg; meer verbrandt zijn blad en zet aan tot algvorming in het water. Staat hij in de grond, dan kun je in het groeiseizoen één keer per maand een evenwichtige voeding op halve sterkte geven. Twijfel je, dan is helemaal niet voeden beter dan te veel voeden. Zie Mestzouten.

Grond en pH

Zet je hem in de grond, dan noemt de NC State Extension als grondsoort leem (silt), bij de bodemvochtigheid de trap af en toe nat en voor de pH alle drie de bereiken: zuur (onder 6,0), neutraal (6,0 tot 8,0) en alkalisch (boven 8,0).

Dat alle drie de bereiken genoemd worden, betekent dat de lucky bamboo op pH niet kieskeurig is. Staat hij op water, dan speelt dit sowieso niet; daar is het water zelf bepalend.

Vermeerderen

Een lucky bamboo is makkelijk te vermeerderen met stengelstekken. Snijd met schoon gereedschap een stuk van een gezonde stengel af met minstens één knoop eraan en zet dat in water; binnen een paar weken komen er wortels. Houd de vaas in veel indirect licht en ververs het water regelmatig. Zijn de wortels een paar centimeter lang, dan kun je de stek op water houden of hem in de grond zetten. Glazen vazen, kiezels en potgrond liggen bij elk tuincentrum bij elkaar.

De vergelijking van de methodes, de regel over de knoop en de redenen waarom het mislukt staan op kamerplanten stekken.

Problemen die je het vaakst tegenkomt

• Geelbruine, krokante bladpunten: meestal het fluoride in kraanwater; ga over op gedistilleerd, fluoridevrij of regenwater (laten staan haalt het fluoride er niet uit).
• Troebel, stinkend water en bruine, slijmerige wortels: stilstaand water dat niet is ververst, en wortelrot; giet het weg, maak de vaas schoon en zet hem op met vers water.
• Fletse, iele stengels en bladeren op een schemerige plek: te weinig licht; zet hem in helderder indirect licht.
• Groene alg in de vaas: licht en voeding samen laten alg groeien in stilstaand water; maak de vaas schoon, en in een ondoorzichtige vaas met wat minder licht komt er minder alg.

Om stap voor stap van symptoom naar oorzaak te komen, kun je de Diagnosehulp voor de lucky bamboo gebruiken.

---

Over de genoemde waarden: De waarden hier, dus de kamer van ongeveer 16 tot 24 °C die BBC Gardeners’ World noemt en veel indirect licht, zijn algemene drempels; je huis en het seizoen schuiven ze. Bij de lucky bamboo geven drie dingen het vaakst problemen: het fluoride in kraanwater, waar de bladpunten geel van worden, directe zon, waar het blad van verbrandt, en stilstaand water dat niet wordt ververst, waar de wortels van wegrotten. Ververs het water regelmatig en gebruik gedistilleerd, fluoridevrij of regenwater; het water laten staan haalt dat fluoride er niet uit. En omdat hij giftig is, houd je hem weg bij huisdieren.