Hoya verzorgen (wasbloem): licht, water geven en bloei

De hoya (Hoya carnosa, in het Nederlands wasbloem of porseleinbloem) is een geliefde klimplant, herkenbaar aan zijn dikke, vlezige, glanzende bladeren die eruitzien alsof ze in de was zijn gezet, en aan zijn stervormige, wasachtig glanzende, heerlijk geurende bloemtrossen. Het is een van die vertrouwde ouderwetse kamerplanten die de laatste jaren weer helemaal terug zijn. Omdat zijn bladeren water opslaan is hij sterk, vergeeft hij verwaarlozing en is hij makkelijk te verzorgen; daarmee is hij ook geschikt voor een beginner. Zijn ranken kunnen omlaag hangen of tegen een steun omhoog klimmen, en dat maakt hem ideaal voor een hangpot of voor op een kastje.

Goed nieuws: de hoya is volgens de ASPCA niet giftig voor huisdieren; voor een huis met een kat of een hond is dit een veilige keuze.

Licht

Hij houdt van veel, helder maar indirect licht, en juist voor de bloei is veel gefilterd licht nodig. Felle directe zon, en dan vooral de middagzon, kan zijn blad verbranden. Een lichte vensterbank waar het licht gezeefd binnenkomt is goed voor zijn groei én voor zijn bloei. Bij te weinig licht rekt de plant uit, worden de ranken dun en komt de bloei laat of helemaal niet. Zie ook Weinig licht en Bladverbranding.

Water geven

Omdat zijn bladeren water opslaan, komt hij met weinig water toe. Giet pas als het grootste deel van de grond, of zelfs de hele pot, is uitgedroogd; in de winter nog minder vaak; de vaste regel is dat de grond uitdroogt, en die regel staat in de bronnen in plaats van een aantal dagen. In de winter één keer per twee weken, maar de echte regel is dat de grond droog moet zijn. De meest voorkomende doodsoorzaak is wortelrot door te veel water. Giet royaal, laat het overschot goed uitlekken en laat geen water in de schotel of onderin de sierpot staan; wacht daarna tot de grond weer droog is. Krijgt hij te weinig, dan zie je vooral de toppen van de jonge ranken indrogen.

Temperatuur

De vermelding van Hoya carnosa bij BBC Gardeners’ World vraagt om minimaal 10 °C om goed te groeien. Hij houdt van een milde temperatuur en kan niet tegen kou; bescherm hem tegen vorst. Houd hem weg van de koude ruit en uit de luchtstroom van een airco.

Luchtvochtigheid

Hij wil een gemiddelde luchtvochtigheid. Dankzij zijn vlezige bladeren kan hij goed tegen gewone huislucht, al bevalt een wat vochtiger plek hem beter. Zijn glanzende bladeren af en toe afnemen met een vochtige doek haalt het stof eraf zodat ze het licht goed opvangen. Welke maatregelen tegen droge lucht werkelijk iets doen en welke niet, staat met eigen bronnen op Droge lucht; houd hem in elk geval weg van de radiator.

Voeding

Geef in de lente en de zomer een verdunde evenwichtige vloeibare voeding, of voeding voor bloeiende planten. Voed in de winter niet. Bij een gezonde plant die oud genoeg is om te bloeien, vergroot regelmatig en met mate voeden de kans op bloei. Zie Mestzouten.

Haal de bloeisteel er niet af

Dit is de fout die bij deze plant het vaakst wordt gemaakt: een hoya bloeit jaar na jaar telkens weer uit dezelfde bloeisteel, dat korte verdikte stompje waar de bloemtros aan ontstaat, in het Engels de spur. Zijn de bloemen uitgebloeid, haal die steel dan niet weg; doe je het toch, dan kan de plant op dat punt nooit meer bloeien. Laat de uitgebloeide bloemen vanzelf vallen en laat de steel zitten.

Vermeerderen

Een hoya is makkelijk te vermeerderen met stengelstekken. Snijd in de lente of de zomer een gezond stuk rank af met een paar bladeren en minstens één knoop eraan. Wortel je in water, zorg dan dat die knoop onder water staat; binnen een paar weken komen er witte wortels. Wortel je in grond, zet de stek dan in een licht vochtig, luchtig mengsel en houd hem op een lichte plek zonder directe zon. Stekgrond en kleine potten liggen bij elk tuincentrum bij elkaar.

De vergelijking van de methodes, de regel over de knoop en de redenen waarom het mislukt staan op kamerplanten stekken.

Problemen die je het vaakst tegenkomt

• De plant wil maar niet bloeien: meestal te weinig licht, een nog niet rijpe plant, een veel te ruime pot of een per ongeluk weggehaalde bloeisteel; geef veel gefilterd licht en laat de stelen zitten.
• Zachte bladeren, een donkere voet van de rank, natte grond: te veel water en wortelrot, de meest voorkomende doodsoorzaak; stop met gieten en laat de grond goed opdrogen. Zie Gele bladeren.
• Gerimpelde bladeren, ingedroogde toppen, grond die al lang droog staat: te weinig water; maak de grond goed nat, dan komt hij er in een paar dagen bovenop.
• Lange, dunne, ijle ranken: te weinig licht; zet hem lichter, met indirect licht.
• Bleke of bruine brandplekken op het blad: verbranding door de directe middagzon; zet hem in gezeefd licht.
• Wattige witte propjes of een plakkerig, roetig laagje: een plaag (wolluis of schildluis); zet de plant apart en maak hem schoon.

Om stap voor stap van symptoom naar oorzaak te komen, kun je de Diagnosehulp voor de hoya gebruiken.

---

Over de genoemde waarden: De waarden hier, dus de kamer van minimaal 10 °C die BBC Gardeners’ World noemt en veel indirect licht, zijn algemene drempels; je huis en het seizoen schuiven ze. Bij de hoya gelden twee gouden regels: giet niet te veel, want wortelrot is de meest voorkomende doodsoorzaak, zijn bladeren slaan zelf water op en de grond moet goed opdrogen, en geef voor de bloei veel gefilterd licht. En haal een uitgebloeide bloeisteel er nooit af; de plant bloeit uit diezelfde steel opnieuw.